Trong 7 tháng đầu năm 2026, ngành hàng không ghi nhận 22 vụ việc UAV ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động khai thác và 18 vụ việc tiềm ẩn nguy cơ. Những sự cố này không chỉ làm gián đoạn, kéo dài thời gian khai thác chuyến bay mà còn phát sinh chi phí, đồng thời ảnh hưởng trực tiếp đến lịch trình và kế hoạch đi lại của hành khách. Đáng chú ý, các vụ việc liên tiếp tại Cảng HKQT Tân Sơn Nhất trong các ngày 11/8 và 13/8 đã khiến đường cất hạ cánh phải tạm ngừng khai thác nhiều lần, buộc một số chuyến bay phải bay chờ hoặc chuyển hướng.
Diễn tập mô phỏng 3A.2026 được thực hiện trên cả ba trụ cột có mối quan hệ trực tiếp và liên tục trong chuỗi khai thác hàng không là Bảo đảm hoạt động bay – Cảng hàng không – Hãng hàng không. Kịch bản diễn tập được xây dựng trên cơ sở quy định của pháp luật Việt Nam, các hướng dẫn của Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO), khu vực châu Á – Thái Bình Dương, Tổ chức các Nhà cung cấp dịch vụ bảo đảm hoạt động bay dân dụng (CANSO) và các thực hành về quản lý tình huống bất thường, quản lý luồng không lưu hợp tác, phối hợp ra quyết định tại sân bay và phục hồi khai thác.
Các kịch bản được đưa ra nhằm kiểm tra quá trình từ tiếp nhận, xác minh, chia sẻ thông tin, đánh giá mức độ tác động đến việc triển khai các biện pháp bảo đảm an toàn bay, điều tiết luồng không lưu và điều chỉnh hoạt động khai thác.
Phần diễn tập chính diễn ra từ 14h00 đến 17h05 dưới hình thức mô phỏng, sử dụng video, dữ liệu chuyến bay. Trong tình huống giả định, UAV xuất hiện trong khu vực có tác động liên hoàn đến hoạt động bay trên không và mặt đất, vùng trời tiếp cận, khu bay, vị trí đỗ, nhà ga, dịch vụ mặt đất, tổ bay và hành khách. Toàn bộ dữ liệu và tình huống diễn tập được tách biệt với hệ thống khai thác thực tế, không ảnh hưởng đến hoạt động khai thác bình thường.
Theo đó, các cơ sở điều hành bay và quản lý luồng không lưu của VATM phối hợp điều hành, điều tiết luồng không lưu từ sớm, từ xa và phối hợp với các cơ sở kiểm soát không lưu tại sân bay. ACV tổ chức phối hợp điều hành cảng hàng không, khu bay, sân đỗ và nhà ga; Vietnam Airlines xây dựng và thực hiện các phương án cho sân bay dự bị, điều chỉnh kế hoạch khai thác, tổ bay và phương án phục vụ hành khách.
Thông qua diễn tập, Vietnam Airlines cùng VATM, ACV đã kiểm tra khả năng chủ động ứng phó với những tình huống có thể làm gián đoạn khai thác, đồng thời rà soát các đầu mối phối hợp, kênh trao đổi thông tin và phương án xử lý tác động dây chuyền. Kết quả diễn tập giúp các đơn vị rà soát, hoàn thiện quy trình và phương án ứng phó, đặc biệt là khả năng trao đổi thông tin và xử lý tình huống trong thực tế khai thác.
Với nguyên tắc “An toàn là số 1”, Vietnam Airlines tiếp tục hoàn thiện phương án điều hành và phục vụ hành khách khi hoạt động bay bị ảnh hưởng bởi các tình huống bất thường, đồng thời tăng cường phối hợp với VATM và ACV để bảo đảm an toàn và hạn chế tối đa việc gián đoạn khai thác.
