Từ biểu tượng văn hóa đến “đại sứ” trên bầu trời
Có những biểu tượng không cần lời giới thiệu vẫn đủ để nhận ra một quốc gia, với Việt Nam, đó là tà áo dài. Suốt nhiều thập kỷ, tà áo ấy hiện diện trong những ngày lễ lớn của đất nước, trong các nghi lễ truyền thống, trên giảng đường, nơi công sở, trong các diễn đàn ngoại giao và cả những sự kiện quốc tế. Áo dài vì thế không chỉ là một trang phục truyền thống, mà đã trở thành một biểu tượng văn hóa, kết tinh vẻ đẹp, tâm hồn và bản sắc Việt Nam.
Chính bởi giá trị ấy, việc đưa áo dài bước lên những chuyến bay của Hãng Hàng không Quốc gia không đơn thuần là lựa chọn về đồng phục, đó là lựa chọn về bản sắc. Mỗi ngày, trên hàng trăm chuyến bay kết nối Việt Nam với thế giới, hình ảnh đầu tiên chào đón hành khách là những nữ tiếp viên trong tà áo dài. Không cần những lời thuyết minh, chính hình ảnh ấy đã kể một câu chuyện về đất nước, về con người và về một nền văn hóa giàu bản sắc.
Trong bối cảnh Chính phủ đang thúc đẩy xây dựng hồ sơ trình UNESCO ghi danh áo dài Việt Nam là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại, câu chuyện về áo dài cũng được nhìn nhận ở một tầm vóc mới.
Cụ thể, tại cuộc gặp mặt Hiệp hội Văn hóa Áo dài Việt Nam cuối tháng 7 vừa qua, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, áo dài không chỉ là trang phục truyền thống mà còn là biểu tượng của bản sắc văn hóa dân tộc, đồng thời đề nghị các cơ quan liên quan đẩy nhanh tiến độ hoàn thiện hồ sơ trình UNESCO.
Nếu được ghi danh, áo dài sẽ không chỉ là niềm tự hào văn hóa, mà còn hội tụ đầy đủ điều kiện để trở thành một sản phẩm văn hóa tiêu biểu, kết nối thời trang, thiết kế sáng tạo, thủ công mỹ nghệ, nghệ thuật biểu diễn, điện ảnh, quảng bá du lịch và ngoại giao văn hóa. Ở góc nhìn đó, Vietnam Airlines chính là một trong những đơn vị đang góp phần đưa di sản ấy lan tỏa mạnh mẽ nhất.
Không phải trong bảo tàng, cũng không phải trên sân khấu hay trong những dịp lễ hội, áo dài hiện diện mỗi ngày trên những đường bay xuyên lục địa, cùng hàng triệu lượt hành khách quốc tế đến và đi từ Việt Nam. Mỗi chuyến bay vì thế cũng trở thành một không gian quảng bá văn hóa Việt Nam một cách tự nhiên và bền bỉ.
Khi bản sắc là sức mạnh
Điều đáng chú ý là hành trình ấy không dừng lại ở việc gìn giữ truyền thống. Từ bộ váy xanh kết hợp sơ mi trắng của những năm đầu hình thành, đến các mẫu đồng phục mang dấu ấn từng giai đoạn phát triển, Vietnam Airlines đã năm lần thay đổi đồng phục tiếp viên trong gần nửa thế kỷ. Mỗi lần thay đổi đều phản ánh bước chuyển trong tư duy xây dựng thương hiệu: Hiện đại hơn, chuyên nghiệp hơn nhưng không đánh mất bản sắc Việt.
Bước ngoặt quan trọng diễn ra vào năm 2015, khi Vietnam Airlines đưa vào sử dụng mẫu đồng phục do nhà thiết kế Minh Hạnh thực hiện. Các tiếp viên sử dụng áo dài màu vàng và màu xanh ngọc. Thiết kế lấy cảm hứng từ hoa sen, biểu tượng thương hiệu của Vietnam Airlines, đồng thời vẫn giữ những đường nét đặc trưng của áo dài truyền thống.
Đằng sau vẻ đẹp ấy là hàng loạt yêu cầu khắt khe của ngành hàng không. Đồng phục phải tạo sự đồng bộ trong khoang máy bay, phân biệt vị trí công việc, liên kết hài hòa giữa trang phục nam và nữ, đồng thời đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật, cũng như tạo sự thoải mái để tiếp viên có thể làm việc liên tục trên những hành trình kéo dài hàng chục giờ. Nói cách khác, đây không phải là việc “đưa áo dài lên máy bay”, mà là quá trình thích ứng một di sản văn hóa với những tiêu chuẩn khắt khe của ngành hàng không hiện đại.
Giá trị ấy cũng được ghi nhận ở phạm vi quốc tế. CabinCrew24 xếp đồng phục tiếp viên của Vietnam Airlines vào Top 3 đồng phục tiếp viên hàng không đẹp nhất thế giới năm 2024. CabinCrew24 nhận định: “Đồng phục của Vietnam Airlines đã thể hiện tinh thần tự hào về giá trị văn hóa dân tộc đất nước”.
Nhưng có lẽ, giá trị lớn hơn những bảng xếp hạng là việc tà áo dài Việt Nam được hàng triệu hành khách quốc tế ghi nhớ như một phần trong trải nghiệm với Vietnam Airlines và với chính đất nước Việt Nam.
Năm 2026, Vietnam Airlines bước vào giai đoạn bản lề trong lộ trình hướng tới hãng hàng không dịch vụ 5 sao quốc tế. Hãng đầu tư đội tàu bay, nâng cao chất lượng dịch vụ, đẩy mạnh chuyển đổi số và hoàn thiện trải nghiệm khách hàng theo chuẩn quốc tế. Trong chiến lược ấy, yếu tố văn hóa không đứng bên lề quá trình phát triển mà trở thành một cấu phần của thương hiệu.
Bởi khi công nghệ ngày càng thu hẹp khoảng cách giữa các hãng hàng không, trải nghiệm dịch vụ dần được chuẩn hóa, thì bản sắc văn hóa chính là yếu tố tạo nên sự khác biệt. Vietnam Airlines lựa chọn mang theo tà áo dài trên mỗi chuyến bay không chỉ để gìn giữ một nét đẹp truyền thống, mà còn để kể với thế giới câu chuyện về một Việt Nam hiện đại nhưng vẫn gìn giữ cội nguồn; hội nhập sâu rộng nhưng không hòa tan bản sắc.
Đó cũng là cách một thương hiệu quốc gia góp phần đưa di sản văn hóa Việt Nam tiếp tục cất cánh, bay xa cùng hình ảnh đất nước trên bầu trời thế giới.
