Ở Hà Nội, thưởng thức chè mùa hè cũng là một cách tận hưởng nhịp sống chậm rãi của phố. Một cốc chè ngon không cần quá cầu kỳ, nhưng phải hài hòa giữa vị ngọt, độ mát, hương thơm và cảm giác thanh nhẹ sau cùng. Sự tinh tế nằm ở chỗ món ăn không phải để no, mà để lại dư vị dịu dàng, vừa đủ để nhớ.
Điểm đặc trưng của các món chè mùa hè chính là sự thuận theo tự nhiên. Đây là lúc bước vào vụ thu hái của các loại đậu, hạt sen hay những thức quả vào mùa. Thực đơn chè vì thế trở nên phong phú hơn, mang đến những món ăn giải nhiệt vừa đẹp mắt, vừa đượm vị ngọt thanh trong từng lớp đá mát lạnh. Từ những hàng quán nhỏ ven đường đến các địa chỉ ẩm thực lâu năm, chè vẫn hiện diện như một phần thân thuộc của mùa hè Hà Nội.
Chè đậu xanh đánh – sự mịn màng bùi béo
Đằng sau bát chè giản đơn là tay nghề và kinh nghiệm của người nấu. Những hạt đậu xanh mẩy được ngâm kỹ, đồ chín rồi đánh tơi lên cho đến khi đạt độ nhuyễn mịn, sau đó tiếp tục đun kỹ với đường. Món chè tưởng như mộc mạc ấy lại đòi hỏi sự kiên nhẫn, bởi chỉ cần lửa quá tay hoặc đường chưa đủ độ, vị bùi thanh của đậu sẽ không còn trọn vẹn.
Món chè đậu xanh đánh ở quán chè Mười Sáu trên phố Trần Xuân Soạn
Nhiều người vẫn thích thưởng thức chè đậu xanh đánh theo cách nguyên bản, chỉ thêm chút đá bào để cảm nhận độ ngậy tự nhiên của đậu. Cũng có khi món chè được rưới thêm nước cốt dừa béo nhẹ, vài viên trân châu dai giòn hay thạch đen, sương sáo mát lạnh. Dù biến tấu thế nào, cái ngon của chè đậu xanh đánh vẫn nằm ở sự mềm mịn, thanh thoát và vừa vặn.
Chè đậu đen – thức quà của sự mộc mạc
Có lẽ chè đậu đen là món giải khát bình dị mà nhiều người từng gắn bó, nhất là trong những mùa hè ở quê nhà. Hạt đậu đen mới thu hoạch được ninh nhừ nhưng vẫn giữ nguyên hình dáng, rồi được “xào” với đường để vị ngọt thấm sâu vào từng hạt. Công đoạn ấy làm nên sự khác biệt: hạt đậu mềm mà không nát, ngọt mà không sắc, thơm nhẹ mùi đường và đậu mới.
Ngày nay, các loại đường thô mộc được nhiều hàng chè ưu tiên hơn đường trắng, nhờ vậy vị chè càng gần với cảm giác tự nhiên. Một cốc chè đậu đen ngon thường có nước chè trong, vị thanh, hạt đậu bùi, thêm chút thạch đen, trân châu hoặc dừa nạo sợi. Món quà quê ấy không cần trang trí cầu kỳ, nhưng vẫn đủ sức gợi nhớ bởi sự giản dị. Ở đó, người thưởng thức tìm thấy một nét thanh lịch khác của ẩm thực: biết trân trọng cái ngon từ những nguyên liệu khiêm nhường.
Chè sen nhãn – nét thanh tao ý nhị
Khi những chùm nhãn lồng chín rộ cũng là lúc hạt sen vào độ bùi thơm, mở ra sự kết giao hài hòa giữa 2 sản vật đặc trưng của mùa hạ. Không quá cầu kỳ về thành phần, chè sen nhãn lại đòi hỏi sự chỉn chu trong từng công đoạn: chọn hạt sen tươi, bở mà không sượng; chọn nhãn ngọt thơm, cùi dày; ninh sen vừa đủ rồi đun cùng đường phèn để giữ vị ngọt thanh.
Hạt sen sau đó được lồng gọn vào bên trong quả nhãn đã tách hạt, sao cho tròn trịa và đẹp mắt. Chỉ một chi tiết nhỏ ấy cũng cho thấy sự khéo léo của người làm bếp. Bát chè sen nhãn ngon không chỉ nằm ở hương vị, mà còn ở vẻ thanh nhã với nước chè trong, quả nhãn căng mọng, hạt sen ẩn bên trong như một nốt trầm dịu nhẹ.
Thưởng thức chè sen nhãn là thưởng thức cái thanh tao của mùa hạ. Vị ngọt không quá đậm, hương sen thoảng nhẹ, nhãn thơm trong lành, tất cả tạo nên cảm giác mát lành và ý nhị. Với những tâm hồn lãng mạn, bát chè ấy có thể gợi về đầm sen dịu hương, những rặng nhãn trĩu quả và một miền tuổi thơ ấm áp trong ký ức.
Dẫu nhịp sống đổi thay, ẩm thực không ngừng tiếp biến và danh sách các món chè ngày càng nối dài như những khúc biến tấu, các món chè truyền thống vẫn được yêu thích như một cách hoài niệm hương vị xưa. Chẳng thế mà khi dạo qua những hàng chè nổi tiếng trong phố cổ, từ Bát Đàn, Hàng Cân đến xa hơn một chút là phố Trần Xuân Soạn, ta vẫn thấy thực khách ra vào nhộn nhịp.
Những bát chè, cốc chè mộc mạc không chỉ làm dịu cơn nóng mùa hè, mà còn lưu giữ một phong vị sống. Ở đó có sự khéo léo của người nấu, sự tiết chế trong vị ngọt, sự thanh nhã trong cách thưởng thức và cả ký ức của phố phường. Giữa mùa hè Hà Nội, một cốc chè mát lành không đơn thuần là món ăn giải nhiệt, mà còn là sợi dây nối giữa thực tại và hoài niệm, giữa nhịp sống hôm nay và nét tinh tế của ẩm thực xưa.
Xem thêm các bài viết về văn hóa, du lịch, phong cách sống địa phương tại đây: https://heritagevietnamairlines.com/
