Hành khách chỉ thấy chiếc máy bay cất cánh đúng giờ, hạ cánh an toàn. Ít ai biết phía sau mỗi chuyến bay là hàng nghìn dòng dữ liệu cần được tổng hợp, phân tích: từng phút chậm chuyến, từng tấn nhiên liệu, từng tấn khí thải CO₂, từng khoản phí bay qua.
Ở Phòng Quản lý khai thác bay, nơi những con số ấy được biến thành căn cứ cho các quyết định điều hành, chi bộ không đứng ngoài guồng quay sản xuất mà chính là nơi giữ nhịp cho nó.
Nơi những con số phải “biết nói”
OCC được ví như “bộ não” của mạng bay Vietnam Airlines, vận hành liên tục 24/7. Phòng Điều hành trực tiếp điều hành, điều phối từng chuyến bay trong ngày. Phòng Quản lý khai thác bay đảm nhận phần việc phía sau, quản lý toàn bộ số liệu điều hành khai thác của Tổng công ty.
Phòng lập báo cáo sản lượng điều hành VNA Group, hệ số tin cậy khai thác, chỉ số đúng giờ (OTP); quản trị, phân tích chi phí khai thác và việc sử dụng nhiên liệu theo từng loại máy bay, đường bay, tổ bay.
Phòng cũng quản trị các chương trình quản lý khí phát thải CO₂ như CORSIA, EU-ETS, UK-ETS, RefuelEU; kiểm tra, xác nhận phí dịch vụ điều hành bay, bay qua; quản lý các chương trình chuyển đổi số của Trung tâm.
Đó là khối lượng công việc lớn, nhiều đầu mối và đòi hỏi độ chính xác rất cao. Một sai số trong báo cáo phát thải có thể kéo theo nghĩa vụ tài chính quốc tế. Một chỉ số chưa phản ánh đúng thực tế có thể dẫn đến quyết định thiếu chính xác.
Với 20 cán bộ, nhân viên, trong đó có 13 đảng viên, phòng vừa đáp ứng các kỳ báo cáo tuần, tháng, quý, năm cho lãnh đạo Trung tâm, Tổng công ty và nhà chức trách, vừa tham mưu cho Phó Tổng giám đốc, Giám đốc Khối Khai thác bay. Phòng còn đảm nhận kế hoạch, ngân sách, huấn luyện nhân viên điều hành, đánh giá nội bộ theo tiêu chuẩn ISO, IOSA và công tác lao động, tiền lương của Trung tâm.
“Có giai đoạn, cao điểm chốt số liệu cuối quý trùng đúng kỳ sinh hoạt chi bộ”, đồng chí Bùi Anh Tuấn, Bí thư Chi bộ, nhớ lại.
Chi bộ không coi đó là lý do để sinh hoạt cho có mà chọn cách thay đổi: chủ động xếp lịch sinh hoạt tránh các mốc chốt báo cáo, gửi tài liệu tóm tắt trước kỳ sinh hoạt, dành thời gian chính để bàn vấn đề chuyên môn đang vướng.
Khi Đảng bộ Tổng công ty triển khai học tập, quán triệt Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và nghị quyết đại hội đảng bộ các cấp nhiệm kỳ 2025-2030, chi bộ không dừng ở việc tổ chức đọc, nghe. Mỗi đảng viên được giao viết bản thu hoạch gắn với chính vị trí công việc của mình.
Người phụ trách nhiên liệu viết về giải pháp tiết kiệm nhiên liệu. Người làm báo cáo phát thải viết về thực hiện cam kết phát triển xanh. Người quản lý dữ liệu viết về chuyển đổi số.
Từ các bản thu hoạch ấy, chi bộ chắt lọc và đưa vào nghị quyết những chỉ tiêu cụ thể, đo đếm được như tiến độ số hóa các báo cáo khai thác, mức tiết kiệm nhiên liệu đề xuất, số khuyến cáo chính sách khai thác được ban hành, số sáng kiến cải tiến. Nghị quyết vì thế không nằm trên giấy, mà đi vào từng bảng số liệu, từng báo cáo, từng khuyến cáo của phòng.
Đảng viên đi trước trong chuyển đổi số
Văn kiện Đại hội XIV xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực chính của mô hình tăng trưởng mới.
Với ngành hàng không, đây là yêu cầu cấp thiết khi cạnh tranh quốc tế ngày càng gay gắt, chi phí nhiên liệu chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành, trong khi tiêu chuẩn an toàn đòi hỏi độ chính xác rất cao.
Chi bộ Phòng Quản lý khai thác bay có một trách nhiệm đặc biệt, bởi phòng được giao quản lý các chương trình chuyển đổi số của Trung tâm Điều hành khai thác. Chi bộ ra nghị quyết chuyên đề về “Tăng cường chuyển đổi số trong công tác đánh giá khai thác”, xác định rõ việc khó, việc mới thì đảng viên nhận trước.
Đồng chí Nguyễn Bạch Lê, đảng viên, chuyên viên phụ trách nhóm Đánh giá khai thác, là một trong những người đầu tiên nhận nhiệm vụ xây dựng kho dữ liệu khai thác tập trung, tự động hóa báo cáo OTP và sản lượng điều hành (TOSS).
Khó khăn ban đầu không nhỏ. Dữ liệu khai thác nằm rải rác ở nhiều hệ thống, mỗi nơi một định dạng. Nhiều báo cáo vẫn được tổng hợp thủ công trên bảng tính, mỗi kỳ báo cáo mất nhiều giờ đối chiếu, dễ sai sót.
Muốn tự động hóa, trước hết phải chuẩn hóa cách tính từng chỉ số, thống nhất nguồn số liệu với nhiều đầu mối phối hợp, trong khi các báo cáo định kỳ gửi lãnh đạo và nhà chức trách không được gián đoạn.
Vừa làm việc thường xuyên, vừa xây dựng hệ thống mới, vừa tự học thêm công cụ, đó là “ba việc cùng lúc” mà đồng chí Lê và nhóm phải gánh trong những tháng đầu.
Đồng chí Nguyễn Bạch Lê cho biết: “Điểm khó nhất là mục tiêu biến nhiều quy trình, nhiều nguồn dữ liệu và nhiều đơn vị cùng tham gia thành một luồng điều hành thống nhất, có chủ sở hữu và trách nhiệm rõ ràng; cố gắng giảm thiểu thay đổi thói quen người sử dụng khi đưa hệ thống mới vào hoạt động. Là một đảng viên, phụ trách nhóm Đánh giá khai thác, tôi luôn nghĩ mình phải có trách nhiệm tiên phong tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc để TOSS sớm được đưa vào hoạt động, góp phần nâng cao chất lượng đánh giá, phân tích, báo cáo và tham mưu cho lãnh đạo Trung tâm”.
Kết quả bước đầu, các báo cáo khai thác ngày, tuần, tháng, quý được xây dựng tự động, lấy dữ liệu từ kho dữ liệu tập trung. Bảng hiển thị điều hành theo thời gian thực được trình bày đầy đủ, rõ ràng và khoa học, giúp các quyết định điều hành chính xác và hiệu quả hơn.
Sinh hoạt chi bộ: Nói thẳng, nói thật, làm đến nơi
Nhiều đảng viên trong phòng thừa nhận đã có thời gian sinh hoạt chi bộ “đều đặn nhưng chưa sâu”: báo cáo dài, ý kiến ít, nghị quyết na ná tháng trước. Bước chuyển đến khi chi bộ đổi cách làm.
Mỗi kỳ sinh hoạt chọn một vấn đề nóng của chính phòng, có thể là một phát sinh ảnh hưởng lớn đến khai thác, một khâu còn chậm hay một ý kiến phản ánh của đơn vị phối hợp, để thảo luận tới cùng. Nghị quyết ghi rõ người chịu trách nhiệm, thời hạn; kỳ sau kiểm điểm việc thực hiện.
Tinh thần ấy cũng được thể hiện trong công tác tự kiểm tra, giám sát. Chi bộ chủ động xây dựng chương trình giám sát hằng năm, tập trung vào việc thực hiện nhiệm vụ chuyên môn, quy trình khai thác và trách nhiệm nêu gương.
Khi cấp ủy cấp trên chỉ ra những hạn chế qua kiểm tra, giám sát, chi bộ coi đó là “dữ liệu” quý để tự điều chỉnh.
“Trong khai thác bay, một sai sót nhỏ không được báo cáo có thể thành sự cố lớn. Sinh hoạt Đảng cũng vậy”. Cách tư duy quen thuộc của nghề an toàn được chi bộ đưa vào sinh hoạt Đảng: phát hiện sớm, báo cáo thẳng, xử lý dứt điểm, không đổ lỗi nhưng không né tránh trách nhiệm.
Đằng sau những bảng biểu khô khan là những câu chuyện ít khi được kể. Những ngày cao điểm chốt số liệu phát thải nộp nhà chức trách, đảng viên nhóm Đánh giá khai thác chủ động ở lại rà soát từng chuyến bay để báo cáo đúng hạn, không sai sót.
Khi thời tiết bất thường làm xáo trộn lịch bay, ảnh hưởng lớn đến chỉ số đúng giờ, phòng phân tích nhanh dữ liệu để tham mưu lãnh đạo các phương án giảm thiểu chậm chuyến.
Đồng chí Bùi Thục Anh là một đảng viên trẻ trưởng thành qua phong trào đoàn thanh niên, được kết nạp Đảng tháng 9/2026. Với đồng chí, học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh không phải điều gì xa xôi. Đó là sự tận tụy với từng chuyến bay, sự trung thực trong từng báo cáo, sự sẵn lòng nhận phần việc khó.
Những tấm gương ấy được chi bộ kịp thời ghi nhận, biểu dương tại sinh hoạt chi bộ, đề nghị cấp trên khen thưởng vào các đợt sơ kết 6 tháng và tổng kết năm. Năm 2026, 100% đảng viên đăng ký nội dung nêu gương gắn với nhiệm vụ chuyên môn.
Chi bộ nhiều năm liền được đánh giá hoàn thành tốt nhiệm vụ. Phòng hoàn thành các chỉ tiêu chuyên môn được giao, công tác đánh giá, phân tích, tiết kiệm nhiên liệu và chi phí được thực hiện hiệu quả, không có đảng viên vi phạm kỷ luật.
Câu chuyện ở Phòng Quản lý khai thác bay cho thấy ở một doanh nghiệp nhà nước hoạt động trong lĩnh vực kỹ thuật cao, cạnh tranh quốc tế, vai trò hạt nhân chính trị của chi bộ không đến từ những cuộc họp dài. Vai trò ấy đến từ việc biến nghị quyết thành chỉ tiêu, biến chỉ tiêu thành việc làm cụ thể của từng đảng viên. Đó cũng là cách thiết thực để xây dựng Đảng “là đạo đức, là văn minh” ngay tại cơ sở. Mỗi chuyến bay cất cánh an toàn, đúng giờ, tiết kiệm là một minh chứng thầm lặng cho “mạch ngầm” ấy.
