Hàng không tăng tốc ứng dụng AI trong kỷ nguyên dịch vụ số
Ngành hàng không toàn cầu đang bước vào giai đoạn chuyển đổi mạnh mẽ khi trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và các nền tảng số trở thành động lực chính thúc đẩy tăng trưởng dịch vụ. Theo Dự báo Dịch vụ Toàn cầu (Global Services Forecast – GSF) mới nhất của Airbus, thị trường dịch vụ hàng không khu vực châu Á – Thái Bình Dương dự kiến đạt giá trị 138,7 tỷ USD vào năm 2044, với tốc độ tăng trưởng kép 5,2% mỗi năm – cao nhất thế giới.
Động lực tăng trưởng lớn nhất đến từ sự mở rộng đội bay và lưu lượng hành khách tăng nhanh. Airbus dự báo trong 20 năm tới, khu vực này sẽ cần khoảng 19.560 máy bay chở khách mới, chiếm gần một nửa nhu cầu toàn cầu. Sự gia tăng quy mô khai thác kéo theo nhu cầu lớn đối với các dịch vụ bảo dưỡng, đào tạo, vận hành và nâng cấp máy bay.
Trong đó, bảo dưỡng máy bay tiếp tục là phân khúc chiếm tỷ trọng lớn nhất. Giá trị thị trường bảo dưỡng Off-Wing, bao gồm đại tu động cơ và các bộ phận chính, được dự báo tăng từ 37,1 tỷ USD năm 2025 lên khoảng 100 tỷ USD vào năm 2044. Song song, bảo dưỡng On-Wing cũng dự kiến tăng hơn gấp đôi (từ 6 tỷ USD lên 14 tỷ USD), phản ánh nhu cầu tối ưu thời gian khai thác và giảm chi phí vận hành của các hãng hàng không.
Điểm đáng chú ý là làn sóng đầu tư mới không chỉ tập trung vào hạ tầng MRO mà còn hướng mạnh vào ứng dụng AI và tự động hóa. Công nghệ phân tích dữ liệu cho phép dự đoán hỏng hóc trước khi xảy ra, tối ưu lịch bảo dưỡng và hỗ trợ ra quyết định theo thời gian thực, qua đó rút ngắn thời gian quay vòng máy bay và giảm chi phí vận hành.
Bên cạnh bảo dưỡng, phân khúc kỹ thuật số và kết nối được dự báo tăng trưởng nhanh nhất, gần gấp bốn lần trong hai thập kỷ tới. AI ngày càng được ứng dụng rộng rãi trong lập kế hoạch khai thác, quản lý đội bay, tối ưu nhiên liệu, cá nhân hóa dịch vụ hành khách và đào tạo phi công thông qua mô phỏng thông minh.
Airbus nhận định châu Á – Thái Bình Dương, đặc biệt là Nam Á và Trung Quốc, sẽ đóng vai trò trung tâm trong giai đoạn tăng trưởng tiếp theo của dịch vụ hàng không toàn cầu, nơi việc ứng dụng AI không còn là lợi thế cạnh tranh, mà trở thành điều kiện bắt buộc để các hãng hàng không nâng cao hiệu quả vận hành và đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của hành khách.
Malaysia triển khai hệ thống nhập cảnh bằng mã QR tại các sân bay quốc tế
Malaysia sẽ bắt đầu triển khai hệ thống làm thủ tục nhập cảnh bằng mã QR tại các sân bay quốc tế lớn từ ngày 1/3/2026, nhằm rút ngắn thời gian chờ và nâng cao hiệu quả kiểm soát biên giới. Hệ thống mới sẽ được áp dụng theo lộ trình, trước tiên tại Sân bay Quốc tế Kuala Lumpur (KLIA) nhà ga 1 và 2, sau đó mở rộng ra toàn quốc.
Theo kế hoạch, hành khách sử dụng các cổng kiểm soát tự động (e-gates) sẽ cần quét mã QR được tạo từ ứng dụng MyNIISe trước khi thực hiện thủ tục nhập cảnh. Đây là nền tảng nhập cư tích hợp mới của Malaysia, được phát triển để thay thế hệ thống myIMMS đã tồn tại nhiều thập kỷ.
Hệ thống MyNIISe được thiết kế nhằm tăng cường an ninh biên giới đồng thời giúp quy trình xuất nhập cảnh trở nên nhanh hơn, minh bạch hơn và ổn định hơn trong dài hạn. Bộ Nội vụ Malaysia hiện đang hoàn tất việc tích hợp ứng dụng MyNIISe với các nền tảng hiện có như MyBorderPass, chuẩn bị cho giai đoạn vận hành chính thức.
Trong giai đoạn đầu, hệ thống QR sẽ được lắp đặt tại 46 cổng kiểm soát tự động dành cho người đi bộ tại năm sân bay quốc tế lớn gồm: KLIA Terminal 1, KLIA Terminal 2, Sân bay Quốc tế Bayan Lepas (Penang), Sân bay Quốc tế Kota Kinabalu và Sân bay Quốc tế Kuching.
Cơ quan chức năng cho biết mục tiêu chính của chương trình là giảm ùn tắc tại khu vực kiểm soát hộ chiếu, nâng cao hiệu suất xử lý hành khách và mang lại trải nghiệm xuất nhập cảnh nhanh chóng, thuận tiện và an toàn hơn. Trong giai đoạn chuyển tiếp, hành khách vẫn có thể sử dụng các phương thức khác như quét hộ chiếu trực tiếp tại cổng MyNIISe, ứng dụng MyBorderPass hoặc thực hiện thủ tục tại quầy kiểm soát truyền thống.
Nguồn: VnEconomy, VnExpress
