Sứ mệnh trọng đại của mỗi dòng lệnh
Tháng 4 năm 2024, Hà Nội đón chào ngày mới bằng những cơn gió giao mùa, mang theo cái se lạnh cuối xuân luồn qua những tán lá dọc ven đường Nguyễn Sơn. Ngày ấy, tôi là một người mới, vừa được điều về tổ Lịch bay với tất cả sự bỡ ngỡ của một kẻ vừa lỡ chạm tay vào một cỗ máy khổng lồ. Sáng hôm ấy, tôi đến cơ quan thật sớm. Khi phố phường ngoài kia vẫn còn đang ngái ngủ, tôi đã ngồi đó, lặng lẽ rà soát và ghi chép. Một vài tia nắng sớm len lỏi qua khung cửa kính, hắt vào bàn làm việc những vệt sáng mảnh mai, không đủ để xua đi cảm giác choáng ngợp.
Tôi nhớ mãi cảm giác tim mình đập dồn khi nhận ra rằng, chỉ cần một ký tự lệch, một dấu chấm sai chỗ trong cái mê trận dữ liệu này, cả hệ thống lịch bay của Tổng công ty có thể bị tê liệt ngay lập tức. Một sai sót nhỏ của chúng tôi là sự đe dọa tới lộ trình của hàng trăm, hàng nghìn hành khách muôn nơi. Tôi chợt thấy mình thật nhỏ bé nhưng cũng đầy tự hào, bởi tôi đang học cách phiên dịch ngôn ngữ của những chuyến bay – nơi mỗi dòng lệnh chạy qua đều gánh vác sứ mệnh trọng đại
Có người đã hỏi tôi: “Dán mắt vào những dòng lệnh khô khan suốt tám tiếng mỗi ngày mà không chán à?”. Tôi chỉ cười. Với họ, đó là những ký tự vô hồn; còn với tôi, mỗi dòng lệnh là một lời hứa, mỗi dấu chấm đúng chỗ là một hành trình liền mạch của bao khách hàng. Nghề của chúng tôi là “phiên dịch viên” giữa hai khối thương mại và khai thác. Vì thế, sự tỉ mỉ ở đây không chỉ là yêu cầu, mà là một thứ kỷ luật thép mà chúng tôi tự rèn giũa cho mình.
Bơi qua biển dữ liệu bằng ý chí thép
Bước ngoặt lớn nhất của chúng tôi chính là đợt chuyển đổi hệ thống PSS từ Sabre Sonic sang Amadeus Altéa. Đó là một “cuộc di cư” dữ liệu mang tính lịch sử của Tổng công ty. Áp lực khi ấy đè nặng lên từng người trong tổ Lịch bay chúng tôi đến mức đôi bàn tay tôi đôi khi run lên trên bàn phím mỗi khi bắt đầu. Hai hệ thống nói hai thứ tiếng khác nhau, và chúng tôi chính là những người đứng giữa để đảm bảo chúng không lạc nhịp.
Tôi nhớ như in lần chuyển đổi thử đầu tiên sau hơn 6 tháng quay cuồng chuẩn bị, hơn 30% chuyến bay trả về lỗi. Nhìn màn hình ngập tràn những thông báo thất bại, tôi thấy mình thực sự bất lực. Nhưng chính lúc ấy, khi nhìn sang Anh, tổ trưởng của tôi điềm tĩnh như một pho tượng đá. Anh chỉ nhẹ nhàng: “Chú cứ bình tĩnh, mình sẽ bóc từng lớp vỏ của củ hành này, rồi sẽ tới lõi thôi”.
Chúng tôi cùng ngồi lại, in toàn bộ các điện văn đã gửi vào hệ thống ra giấy, hết xấp nọ đến xấp kia chất cao như núi rồi dùng một chiếc thước kẻ nhựa cũ rích, mòn vẹt cạnh để áp vào từng dòng dữ liệu, dán mắt vào từng ký tự điện văn, soi từng quy tắc khai báo, tìm ra chỗ lệch, sửa rồi chạy, rồi lại sửa. Sáu tiếng sau, số lượng chuyến bay lỗi chỉ còn khoảng sáu trăm – những ca ngoại lệ, những biến thể khai báo phức tạp hơn, nhiều quy tắc hơn. Cứ thế, như đang bóc dở từng lớp của một củ hành – lớp sau cay hơn lớp trước, nhưng không ai buông tay bởi đằng sau mỗi dòng lỗi là một chuyến bay thật, và một lịch trình không thể sai. Khi dòng lỗi cuối cùng biến mất sau hơn tám tiếng đồng hồ ròng rã, tôi đã hiểu ra rằng bản lĩnh VNA không nằm ở những điều đao to búa lớn, mà ở sự kiên trì đến tận cùng.
Niềm hân hoan của chúng tôi khi lịch bay đã được hiển thị thành công trên hệ thống mới
Thước kẻ đã nghỉ ngơi nhưng trách nhiệm luôn hiện hữu
Đêm chuyển đổi hệ thống là khoảnh khắc mà tôi sẽ chẳng thể nào quên. Trong không gian tĩnh lặng, người tổ trưởng với kinh nghiệm dày dặn, đã nhận phần khó nhất về mình: rà soát điện văn các chuyến bay xa ngày. Bất chợt, Anh dừng lại. Trực giác nghề nghiệp của một người gắn bó hơn 10 năm với những dòng lệnh và con số mách bảo Anh điều gì đó không ổn. Giữa hàng trăm dòng dữ liệu chảy trôi như thác đổ, Anh phát hiện ra một lỗi cú pháp tinh vi: một ký tự ở chữ ký điện không hợp lệ, nhỏ đến mức hệ thống đồng bộ mới đã hoàn toàn bỏ qua mà không một lời cảnh báo. Chúng tôi tạm dừng quá trình chuyển dịch dữ liệu để xử lý lỗi, gửi lại điện văn, rồi rà soát thêm hai tiếng nữa cho đến khi chắc chắn mọi thứ đã hoàn hảo. Nếu không có khoảnh khắc quyết đoán ấy của Anh, hàng nghìn chỗ ngồi trong giai đoạn cao điểm 30/4 – 1/5 sẽ lặng lẽ bốc hơi khỏi hệ thống bán.
Khi ánh bình minh hắt qua khung cửa, Anh ngả người ra ghế, khẽ cười bảo tôi: “Lịch bay bây giờ đẹp lắm rồi, chú không cần phải lấy thước kẻ ra căn nữa nhé!”. Đó là khoảnh khắc chiếc thước kẻ cũ kỹ của thế hệ các anh chính thức được nghỉ ngơi, nhường chỗ cho hệ thống cập nhật lịch bay công nghệ mới, tự động hóa tới hơn 90%. Nhưng tôi biết, cái thước kẻ trong tâm khảm của Anh là thước đo của sự tận tâm và trách nhiệm, vẫn luôn hiện hữu.
Cây thước từng là bạn đồng hành không thể tách rời mỗi khi cần đối chiếu lịch bay ở hệ thống cũ – giờ đây trở thành kỷ vật gợi nhớ chúng tôi về những vất vả xưa kia
Dệt điện văn thành dải lụa nối những chân trời
Giờ đây, hệ thống đã chạy trơn tru, tự động hóa thay thế hầu hết sức người. Nhưng tôi hiểu rằng, sự chính xác không bao giờ tự nhiên mà có. Nó được xây đắp bằng sự bền bỉ, cầu thị và lòng tự trọng nghề nghiệp của những người như Anh.
Hà Nội, khúc giao mùa chiều nay, nắng vẫn vàng như mật, gió vẫn miên man qua những tán lá cũ. Nhưng căn phòng hôm nay đã vắng đi một nụ cười ấm áp. Và Anh, người tổ trưởng ấy, đã gửi lại tâm huyết của mình hòa vào dòng chảy của hàng vạn chuyến bay an toàn và chọn cho mình một hành trình riêng phía sau những đám mây.
Chúng tôi ở lại và sẽ tiếp tục “dệt” những dòng lịch bay sao cho thật đẹp vì nụ cười và sứ mệnh phụng sự mà Anh đã gửi gắm lại. Bởi lẽ, dưới mỗi cánh Sen Vàng đang vươn mình ra thế giới sẽ luôn có một nhịp thở thầm lặng của những người “phiên dịch” như chúng tôi.
Tập thể chúng tôi, những người “dệt” Lịch bay
Hà Nội, một chiều tháng 4 năm 2026
Tưởng nhớ và Tri ân Anh — một tâm hồn ấm áp và một nụ cười không bao giờ tắt.
