Thực tiễn cho thấy, an toàn khai thác bay là kết quả của sự vận hành đồng bộ giữa hệ thống quản lý, công tác điều hành, huấn luyện và vai trò thực thi của con người. Trong đó, Khối khai thác bay, Trung tâm Điều hành Khai thác, Trung tâm Huấn luyện Bay cùng với Đoàn bay và Đoàn tiếp viên giữ vị trí trung tâm trong việc hiện thực hóa các yêu cầu an toàn và chất lượng trên từng chuyến bay.
Khối khai thác bay là lực lượng trực tiếp tổ chức và thực hiện hoạt động bay, chịu trách nhiệm bảo đảm an toàn trong toàn bộ quá trình khai thác. Trong các giai đoạn cao điểm, áp lực tăng chuyến, khai thác kéo dài trong ngày và ban đêm làm gia tăng nguy cơ mệt mỏi, suy giảm khả năng tập trung và sai sót do yếu tố con người. Do đó, việc bảo đảm an toàn không chỉ dừng ở tuân thủ quy định về thời gian làm việc, nghỉ ngơi mà còn đòi hỏi cách tiếp cận quản lý rủi ro chủ động thông qua Hệ thống quản lý an toàn (SMS).
Đoàn bay và Đoàn tiếp viên là lực lượng tuyến đầu, giữ vai trò tiên quyết trong bảo đảm an toàn và chất lượng khai thác bay. Việc tuân thủ nghiêm các quy trình khai thác, quy trình an toàn, duy trì kỷ luật nghề nghiệp và chủ động nhận diện, báo cáo mối nguy là nền tảng để hệ thống an toàn vận hành hiệu quả. Thông qua hoạt động báo cáo sự cố, bất thường và cập nhật hazard log, lực lượng khai thác trực tiếp đã cung cấp nguồn dữ liệu quan trọng phục vụ công tác phân tích, đánh giá rủi ro và cải tiến liên tục.
Trong hệ thống bảo đảm an toàn, chất lượng khai thác bay của Vietnam Airlines, Trung tâm Điều hành Khai thác giữ vai trò điều phối tổng thể và kết nối các mắt xích trong dây chuyền khai thác. Với chức năng theo dõi liên tục tình hình khai thác, thời tiết, hạ tầng sân bay, tình trạng tàu bay và nguồn lực tổ bay, Trung tâm Điều hành Khai thác là đầu mối quan trọng trong việc đưa ra các quyết định kịp thời, đặt an toàn làm ưu tiên cao nhất.
Không chỉ bảo đảm tính liên tục của chuyến bay, Trung tâm Điều hành Khai thác còn đóng vai trò trọng yếu trong công tác quản lý rủi ro an toàn. Việc đánh giá tác động của thời tiết bất lợi, tình trạng quá tải hạ tầng, chậm chuyến dây chuyền và phối hợp với các đơn vị liên quan giúp Trung tâm chủ động nhận diện mối nguy, đề xuất phương án điều chỉnh khai thác phù hợp. Qua đó, Trung tâm Điều hành Khai thác hỗ trợ trực tiếp Đoàn bay và Đoàn tiếp viên trong quá trình ra quyết định, góp phần giảm áp lực cho lực lượng tuyến đầu và nâng cao mức độ an toàn chung.
Bên cạnh công tác khai thác và điều hành, Trung tâm Huấn luyện Bay giữ vai trò nền tảng trong việc bảo đảm an toàn, chất lượng khai thác bay một cách bền vững. Thông qua công tác huấn luyện, đào tạo, kiểm tra và duy trì năng định, Trung tâm Huấn luyện Bay góp phần trực tiếp nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng xử lý tình huống và nhận thức an toàn cho Đoàn bay và Đoàn tiếp viên.
Trong bối cảnh hoạt động bay ngày càng phức tạp, huấn luyện không chỉ nhằm đáp ứng tiêu chuẩn mà cần gắn chặt với quản lý rủi ro và dữ liệu an toàn. Việc xây dựng chương trình huấn luyện dựa trên kịch bản khai thác thực tế, các bài học rút ra từ sự cố và xu hướng mối nguy giúp lực lượng khai thác sẵn sàng ứng phó với các tình huống bất thường. Đây chính là cầu nối quan trọng giữa tiêu chuẩn – con người – thực tiễn khai thác, góp phần củng cố văn hóa an toàn trong toàn hệ thống.
Giữ vai trò điều phối trung tâm trong hệ thống an toàn, Ban An toàn Chất lượng là đầu mối tham mưu, hướng dẫn và giám sát việc triển khai SMS trong toàn Tổng công ty. Thông qua việc tổng hợp, phân tích dữ liệu an toàn, cảnh báo xu hướng rủi ro và phát động các chương trình truyền thông, Ban ATCL góp phần kết nối hiệu quả giữa khai thác – điều hành – huấn luyện.
Việc phát huy hiệu quả SMS, các tổ SAGS và văn hóa báo cáo không trừng phạt là điều kiện then chốt để mọi mối nguy được nhận diện sớm, kiểm soát kịp thời và ngăn ngừa sự cố. Khi mỗi cá nhân hiểu rõ vai trò của mình trong hệ thống an toàn chung, các biện pháp quản lý an toàn mới thực sự đi vào thực chất.
Bảo đảm an toàn và chất lượng khai thác bay tại Vietnam Airlines là nhiệm vụ tổng thể, đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa Khối khai thác bay: Trung tâm Điều hành Khai thác, Trung tâm Huấn luyện Bay, Ban An toàn Chất lượng và các lực lượng tuyến đầu là ĐB, ĐTV, ASOC… Mỗi mắt xích giữ một vai trò riêng nhưng cùng hướng tới mục tiêu chung là duy trì mức độ an toàn cao nhất và chất lượng khai thác ổn định, bền vững. Khi công tác điều phối, huấn luyện và quản lý an toàn theo SMS được triển khai hiệu quả, Vietnam Airlines sẽ tiếp tục củng cố nền tảng an toàn vững chắc, đáp ứng yêu cầu khai thác ngày càng cao và kỳ vọng của hành khách.
